TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu hỏi 1:
Hãy kể tên các máy cơ đơn giản đã học?
Sử dụng mặt phẳng nghiêng, ròng rọc được lợi gì về lực?
ĐÁP ÁN CÂU HỎI 1:
Các loại máy cơ đơn giản đã học: Mặt phẳng nghiêng, đòn bẩy, ròng rọc.
Mặt phẳng nghiêng, ròng rọc động : Có thể kéo vật lên với lực kéo nhỏ hơn trọng lượng của vật.
Ròng rọc cố định: làm thay đổi hướng của lực kéo so với khi kéo trực tiếp.
Câu hỏi 2:
Hãy viết công thức tính công cơ học. Nêu tên và đơn vị của các đại lượng trong công thức đó.
ĐÁP ÁN CÂU HỎI 2:
Công thức tính công cơ học là: A = F.s
Trong đó: + F: là lực tác dụng vào vật ( N)
+ s: là quãng đường vật dịch chuyển (m)
+ A: là công của lực F (J)
Ở lớp 6 các em đã biết: Muốn đưa một vật nặng lên cao, người ta có thể kéo trực tiếp hoặc sử dụng máy cơ đơn giản. Sử dụng máy cơ có thể cho ta lợi về lực, nhưng liệu có cho ta lợi về công không?
Bài này giúp các em trả lời câu hỏi trên.
I- THÍ NGHIỆM:
1- Thí nghiệm: Kéo trực tiếp.
s1
Thước kẻ
Lực kế
Vật nặng G
Hình 14.1a
TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
I- THÍ NGHIỆM:
1- Thí nghiệm: + Dùng ròng rọc
s2
Hình 14.1b
Ròng rọc động
Giá thí nghiệm
s1
TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
I- THÍ NGHIỆM:
2- Kết quả thí nghiệm:
1,5
0,75
C1: Hãy so sánh hai lực F1 và F2
C1: F1 > F2
C2: Hãy so sánh quãng đường đi được s1, s2
C2: s1 < s2
0,02
0,04
C3: Hãy so sánh công của lực F1 (A1 = F1.s1 )
và công của lực F2 ( A2 = F2.s2 )
0,03
0,03
C3: A1 = A2
C4: Kết luận: Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về …………….. thì thiệt hai lần về …………………….. nghĩa là không được lợi gì về ………
Lực
đường đi
công
TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
I- THÍ NGHIỆM:
2- Kết quả thí nghiệm:
* Kết luận: Dùng ròng rọc động được lợi hai lần về …………….. thì thiệt hai lần về …………………….. nghĩa là không được lợi gì về ………
Lực
đường đi
công
II- ĐỊNH LUẬT VỀ CÔNG:
Kết luận trên không chỉ đúng với ròng rọc động mà còn đúng cho mọi máy cơ đơn giản khác. Do đó, ta có kết luận tổng quát sau đây gọi là định luật về công.
* Định luật về công: Không một máy cơ đơn giản nào cho ta lợi về công. Được lợi bao nhiêu lần về lực thì lại thiệt bấy nhiêu lần về đường đi và ngược lại.
TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
III- VẬN DỤNG
* C5: Kéo đều hai thùng hàng, mỗi thùng nặng 500N lên sàn ôtô cách mặt đất 1m bằng tấm ván đặt nghiêng (ma sát không đáng kể).
Kéo thùng thứ nhất, dùng tấm ván dài 4m.
Kéo thùng thứ 2, dùng tấm ván dài 2m.
Hỏi:
a) Trong trường hợp nào người ta kéo với lực nhỏ hơn và nhỏ hơn bao nhiêu lần?
b) Trong trường hợp nào thì tốn nhiều công hơn?
c) Tính công của lực kéo thùng hàng theo mặt phẳng nghiêng lên sàn ôtô.
C5:
Trường hợp thứ nhất lực kéo nhỏ hơn và nhỏ hơn 2 lần.
Không có trường hợp nào tốn công hơn. Công thực hiện ở hai trường hợp là như nhau.
Theo định luật về công ta có: A = P.h = 500.1 = 500 (J)
C6: Để đưa một vật có trọng lượng P = 420N lên cao theo phương thẳng đứng bằng ròng rọc động, theo hình 13.3, người công nhân phải kéo dây đi một đoạn là 8m. Bỏ qua ma sát.
Tính lực kéo và độ cao đưa vật lên.
Tính công nâng vật lên.
C6:
Vì dùng ròng rọc động được lợi 2 lần về lực, thiệt 2 lần về đường đí nên:
F = P:2 = 420:2 = 210 (N)
l = 2.h => h = l :2 = 8:2 = 4 (m)
b) Công nâng vật lên là:
A = P.h = 420.4 = 1680 (J)
Hoặc: A = F.l = 210.8 = 1680 (J)
TIÊT 16 Bài 14: ĐINH LUÂT VỀ CÔNG
GHI NHỚ
Định luật về công: Không một máy cơ đơn giản nào cho ta lợi về công.Được lợi bao nhiêu lần về lực thì thiệt bấy nhiêu lần về đường đi và ngược lại.
Dặn dò
- Học thuộc phần ghi nhớ ở SGK
- Làm các bài tập 14 trong sách Bài tập vật lý.